Vrije Universiteit Brussel

 

890 euro. Maar wat koopt de unief ervoor?

Studenten zullen vanaf volgend academiejaar 890 euro betalen om zich in te kunnen schrijven aan een hogeschool of universiteit. Dat bedrag valt lager uit dan gevreesd, maar is tegelijkertijd te laag om de besparingen goed te maken. 'We zullen tijdelijke contracten van personeelsleden niet kunnen verlengen.'

Na meer dan een maand van onzekerheid weten studenten hoe hoog hun inschrijvingsgeld volgend jaar gaat zijn. De doorsneejongere betaalt niet meer 619,90 euro, maar 890 euro. De beurs- en bijna-beursstudenten hoeven amper extra geld op tafel te leggen. Zij krijgen een rekening van 105 euro en 470 euro voorgelegd. Bovendien worden de inkomensgrenzen voor de laatste categorie verhoogd, waardoor tweeduizend extra jongeren aanspraak kunnen maken op dat lagere tarief.

Minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) stelt dat er duidelijk rekening is gehouden met groepen studenten die minder financiŽle draagkracht hebben. Daar valt iets voor te zeggen, al heeft dat ook te maken met het gekozen vergelijkingspunt. Ten opzichte van de huidige situatie krijgen gezinnen te maken met een verhoging van bijna 44 procent. Dat valt met recht en reden fors te noemen, maar is tegelijkertijd lang niet zoveel als aanvankelijk werd gevreesd.

Begin september lag er nog een bedrag van om en nabij de 1.100 euro op tafel. Sommige bronnen spraken zelfs van 1.200 euro. Alleen zo zouden de universiteiten en hogescholen de besparingen - 56 miljoen euro in 2015 en 89 miljoen euro het jaar erna - terug kunnen verdienen. Dit bedrag bleek onaanvaardbaar voor N-VA en in het Vlaams Parlement lieten de Vlaams-nationalisten verstaan dat het inschrijvingsgeld niet boven 1.000 euro mocht uitkomen. Lange tijd, zeker tot begin deze maand, werd dan ook gedacht aan 950 euro.

Uiteindelijk moeten studenten met 890 euro nog iets minder betalen en komt het inschrijvingsgeld rond het Waalse niveau te liggen.

De universiteiten zijn opgelucht voor de studenten, omdat het bedrag dus drastisch hoger had kunnen uitvallen, maar zitten tegelijkertijd met de handen in het haar. Het verhoogde collegegeld compenseert het geleden verlies door de besparingen immers niet. "Om een idee te geven: wij moeten 6,5 miljoen euro besparen en maken slechts 1,8 miljoen euro goed door het inschrijvingsgeld te verhogen", zegt Paul De Knop, rector van de Vrije Universiteit Brussel. "Als ik het verschil zou besparen op ons personeel, dan zou dat betekenen dat ik 45 van onze 300 professoren op straat zou moeten zetten."

Kostenpost personeel

Maar door de stijgende studentenaantallen is die optie uitgesloten. De rectoren wensen geen sociaal bloedbad en moeten ook de kwaliteit in stand houden. Aan de UGent, de KU Leuven en de VUB klinkt het daarom dat er niet zal worden bespaard op personeel. In Antwerpen en Hasselt wordt daar wel aan gedacht. Gepensioneerde personeelsleden zullen niet altijd worden vervangen en tijdelijke contracten van het administratief en technisch personeel zullen worden herbekeken.

"Er wordt ook nog bespaard op de toelage die we ontvangen voor de sociale voorzieningen, waarmee we de maaltijden goedkoop houden en de studentenartsen betalen", zegt UHasselt-rector Luc De Schepper. "De ruimte wordt dus kleiner en kleiner. Als je dan bedenkt dat het personeel de grootste kostenpost is, dan moeten we ook naar die post kijken. We zullen globaal minder gaan aanwerven en zullen sommige tijdelijke contracten van assistenten en administratief personeel niet verlengen."

Aan de KU Leuven, waar de financiŽle slagkracht logischerwijs een stuk groter is dan in Limburg, kan er meer geschoven worden binnen de begroting. Al wenst rector Rik Torfs vooral "enkele miljoenen" te besparen door de opleidingsvisitaties af te schaffen, iets wat overigens het volledige hoger onderwijs wenst. Deze controles, die worden uitgevoerd door externe commissies, bestaan vanaf 2016 naast de nieuwe instellingsreview. Daarbij wordt de universiteit of hogeschool in zijn geheel geÔnspecteerd.

Het wegvallen van die visitaties was voor Crevits een pasmunt in de discussie rond het hoger inschrijvingsgeld. Het is geen toeval dat zij gisteren meteen aankondigde dat de administratieve druk verlicht moet worden en dat opleidingsvisitaties en instellingsreviews niet tegelijkertijd lopen. Toezicht Daar zullen de studenten evenwel niet veel van merken. Wel zullen zij kunnen voorbereiden op meer toezicht op hun studieloopbaan en een herziening van het aantal opleidingen.

Er zijn momenteel (nog) geen concrete plannen om richtingen af te schaffen, maar de universiteiten koesteren wel de wens op meer opleidingen samen te organiseren om zo de kosten te drukken. Ook zullen jongeren die herhaaldelijk falen sneller geheroriŽnteerd worden naar een andere opleidingen aan de universiteit of hogeschool.

De Morgen, 21 oktober 2014

©2015• Paul De Knop • Pleinlaan 2 - 1050 - Brussel • Tel.: +32 (0)2 629 21 40 • rector@vub.ac.be