Vrije Universiteit Brussel


Alle kosten gaan onder de loep

De universiteiten gaan in hun kosten snoeien. Ze gaan minder sponsoren, de maaltijden voor het personeel dreigen duurder te worden. 'Op de rug van de studenten besparen? Liever niet. Docenten ontslaan? Nee, dat proberen we te vermijden.'

Zelfs nu het inschrijvingsgeld stijgt van 620 naar 890 euro (DS 20 oktober), moet er nog bespaard worden in het hoger onderwijs. Volgend jaar, maar de grote klap wordt in 2016 verwacht. Bij de hogescholen klinkt onomwonden dat er banen kunnen sneuvelen. De universiteiten hopen dat dat niet nodig zal zijn.

De UGent moet het in 2015 met 7 miljoen minder doen. 'Onderwijs en wetenschappelijk onderzoek zijn onze corebusiness', zegt rector Anne De Paepe. 'Daar raken we liever niet aan. Dus zoeken we andere bronnen. We gaan na of we minder als sponsor zullen optreden, en of we nog zoveel centen moeten stoppen in culturele activiteiten.' Gent wil de extra inkomsten uit inschrijvingsgeld ten goede laten komen aan de studenten. 'We blijven onze eigen sociale voorzieningen ondersteunen. Studenten met leerstoornissen mogen op hulp rekenen. De studieleningen blijven bestaan. De beloofde indienstneming van extra hoogleraren geven we evenmin op. Daar zullen de studenten beter van worden.'

De KU Leuven (verwachte besparing volgend jaar: 5 miljoen) gaat ook proberen meer professoren aan te nemen, en wil er zeker geen de laan uit sturen. 'De enige optie is iemand die weggaat niet te vervangen', zegt rector Rik Torfs. 'Op kwaliteit willen we niet inbinden. Geen toestanden alstublieft zoals in de massa-universiteiten in ItaliŽ en Spanje.' Hij hoopt geld te puren uit het afbouwen van de bureaucratie, zoals door de kwaliteitscontroles (de 'visitaties') terug te schroeven en de flexibele studeertrajecten aan banden te leggen.

Sociaal profiel

Paul De Knop, rector van de VUB en voorzitter van de Vlaamse interuniversitaire raad (Vlir), gaat ervan uit dat hij zowat 6,4 miljoen moet besparen de komende twee jaar. Het hoger studiegeld doet geld terugvloeien, maar er blijft een gat van 4 miljoen. 'Dat is het equivalent van 40 hoogleraren, of 80 docenten. Maar ik denk nog niet aan ontslagen. Dat is snijden in je eigen vel.' Dus gaat De Knop 'alles onder de loep leggen, tot de koekjes bij de koffie toe. Mogelijk maken we de maaltijden van het personeel duurder.

Aan de maaltijden van de studenten wil De Knop nog niet raken. Ook zijn Leuvense en Gentse collega's schrikken daar voor terug, hoewel de universiteiten voort moeten met een budget studentenvoorzieningen waarop vijf procent is beknibbeld. 'Maar ons sociaal profiel moet overeind blijven', zegt Torfs. 'Een maaltijd in de Alma hoeft niet duurder te worden.'

Nog een optie die de rectoren zelf naar voor schuiven is rationalisering: er kan in studierichtingen met weinig studenten gewied worden. Of ze worden in samenwerking tussen verschillende uniefs georganiseerd. Torfs: 'Zoals we vandaag al met Gent samenwerken voor maatschappelijke gezondheidszorg, kan dat ook voor andere richtingen, bijvoorbeeld in de letteren. En waarom niet met Nederlandse universiteiten scheep gaan?'

De studenten weigeren zich intussen neer te leggen bij de verhoging. De Vereniging van Vlaamse Studenten (VVS) kondigt acties aan op 5 november. 'De studenten worden ondoordacht getroffen. Ze zullen meer moeten betalen voor minder goed onderwijs,' zegt hun voorzitter Bram Roelant 

verschenen in De Standaard, 21 oktober 2014


©2015• Paul De Knop • Pleinlaan 2 - 1050 - Brussel • Tel.: +32 (0)2 629 21 40 • rector@vub.ac.be